IPO là gì và cách hoạt động

IPO là gì? Lý do và cách thức hoạt động của IPO

IPO là gì? Bạn đã biết cách thức của chúng hoạt động ra sao hay chưa? Cùng tìm hiểu bài viết tâm huyết sau đây.

1. IPO là gì

IPO là tên viết tắt (Initial Public Offering) mang ý nghĩa phát hành chứng khoán lần đầu ra công chúng. Nói cách khác đây là lần đầu tiên một công ty chào bán chứng khoán rộng rãi. Tất cả mọi người có thể bắt đầu mua cổ phiếu của họ và công ty cũng trở thành công ty đại chúng. Có rất nhiều lý do để công ty quyết định phát hành chứng khoán. 

2. Lý do IPO

  • Tăng nguồn vốn để phát triển công ty mà không muốn phải đi vay mượn thêm. Nếu cần thêm vốn doanh nghiệp có thể tiếp tục huy động thông qua việc phát hành cổ phiếu. Điều này giúp giảm sự phụ thuộc của doanh nghiệp vào vốn vay ngân hàng.
  • Tạo cơ hội cho nhân viên các nhà đầu tư và các cổ đông cũ kiếm tiền bằng cách bán cổ phần của họ trên thị trường.
  • Sau khi công ty IPO, nhận được nguồn vốn mới, doanh nghiệp có thể tận dụng nguồn sức mạnh tài chính này để phát triển công ty nhanh và mạnh hơn trước.
  • Nếu làm ăn tốt và có cơ hội phát triển trong tương lai, giá cổ phiếu của công ty có thể tăng trưởng gấp vài lần. Điều này giúp cho một công ty nhỏ bé có thể trở thành một gã khổng lồ và người sáng lập trở thành tỷ phú đôla một cách nhanh chóng.
IPO giúp huy động vốn tăng trưởng kinh doanh
IPO giúp huy động vốn tăng trưởng kinh doanh
  • Ipo giúp tăng hiện diện hình ảnh của công ty. Các thương vụ ipo thường thu hút sự quan tâm đông đảo của công chúng. Sau khi doanh nghiệp lên sàn, cổ phiếu và tên tuổi doanh nghiệp được nhắc tới nhiều hơn so với khi chưa IPO.

3. Cách IPO hoạt động như thế nào

Chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu một ví dụ sau đây để hiểu rõ hơn về cách thức IPO hoạt động nhé.

Loan là chủ một doanh nghiệp sở hữu chuỗi cửa hàng đồ ăn nhanh vô cùng thành công ở Hà Nội. Cô nhìn thấy một tương lai sáng lạn từ chuỗi cửa hàng của mình. Cô mong muốn mở thêm nhiều chi nhánh nữa tại các thành phố khác. Để làm được điều đó, Loan quyết định IPO phát hành chứng khoán ra công chúng.

Cô sẽ sử dụng số vốn có được để mở rộng cửa hàng, mua đồ dùng, quảng bá thương hiệu và trả lương nhân viên. Tuy nhiên, cô không thể tự mình phát hành chứng khoán được. Cô cần phải thông qua một công ty chứng khoán. nếu thương vụ ipo đủ lớn thì một công ty có thể thông qua nhiều công ty chứng khoán và ngân hàng để cùng làm. Vì vốn của Loan nhỏ nên cô chỉ cần thông qua một công ty chứng khoán và cô chọn công ty chứng khoán VPS của ngân hàng VPBank. 

Dựa trên giá trị cửa hàng của Loan mà cô và công ty chứng khoán VPBank sẽ quyết định giá bán của đợt Ipo, số lượng cổ phần sẽ bán ra. Công ty chứng khoán VPBank ước tính giá trị chuỗi cửa hàng của Loan là 100 tỉ đồng. Loan quyết định bán 10% cổ phần của công ty. Như vậy, Loan sẽ huy động được 10 tỷ đồng sau đợt IPO.

Họ quyết định sẽ phát hành một triệu cổ phần cho công chúng tại mức giá 10000₫ cho mỗi cổ phần. Sau đó, họ sẽ rao bán cổ phần của công ty trên thị trường chứng khoán. Lúc này, các nhà đầu tư đã có thể bắt đầu mua cổ phiếu công ty của Loan.

4. Khó khăn và rủi ro IPO

4.1 Khó khăn

  • Sau khi IPO, doanh nghiệp có hàng ngàn cổ đông. Doanh nghiệp phải tuân thủ các quy tắc và quy định nghiêm ngặt. Họ phải có một ban quản trị và phải báo cáo thông tin tài chính hàng quý. Vì vậy, hoạt động điều hành kinh doanh của doanh nghiệp nhiều khả năng bị ảnh hưởng.
  • Để có thể đủ điều kiện IPO, doanh nghiệp phải được tư vấn và bảo lãnh bởi các định chế tài chính. Định chế tài chính là một tổ chức tiến hành kinh doanh những hoạt động về tài chính.
  • Ở Việt Nam, định chế tài chính được phép bảo lãnh thường là các doanh nghiệp lớn kinh doanh về chứng khoán như tư vấn bảo lãnh công ty Cổ phần Chứng khoán Sài Gòn, công ty Cổ phần Chứng Khoán Bản Việt.  
  • Công ty phải trả cho các tổ chức tư vấn và bảo lãnh một khoản phí từ 3 đến 7% số tiền huy động được từ IPO.
  • Hoạt động IPO cũng làm phát sinh nhiều chi phí và gây ra những cánh nặng mới cho doanh nghiệp.
  • Bộ phận quản trị công ty cũng mất nhiều thời gian sức lực để chuẩn bị hồ sơ tài liệu theo luật định và tổ chức các buổi giới thiệu gặp gỡ nhà đầu tư. 

>> Bất ngờ với Xiaomi và Uber IPO gây thất vọng to lớn cho giới đầu tư

4.2 Rủi ro khi mua cổ phiếu IPO

  • Trước đây, chỉ những công ty tư nhân có nền tảng tài chính mạnh mẽ mới có thể hội đủ điều kiện để tiến tới ipo. Nhưng cũng không hề dễ dàng để được lên sàn chứng khoán. Hiện nay, tất cả điều này đã thay đổi. Các công ty không còn cần nền tảng tài chính mạnh và lịch sử vững chắc để phát hành ra công chúng.
  • Thay vào đó, một số thương vụ IPO được tiến hành bởi các công ty mới nổi, nhỏ hơn. Nhưng phần lớn những doanh nghiệp này chưa từng tạo ra lợi nhuận hoặc chưa có kế hoạch tạo ra lợi nhuận bền vững. 
  • Sau khi đã nhận được lượng vốn đầu tư lớn từ công việc ipo, họ sẽ lập tức chi tiêu quá trớn hoặc bỏ túi riêng, thay vì dùng tiền cho việc đầu tư và phát triển doanh nghiệp. Những trường hợp, các công ty sẽ bị nhà đầu tư nghi ngờ và việc mua cổ phiếu của những doanh nghiệp này tiềm ẩn rủi ro lớn.

>> Bạn hãy theo dõi các bài viết về đầu tư chứng khoán để biết cách chọn lựa cổ phiếu IPO tốt nhé.

Hoclamgiau vừa gửi đến các bạn những thông tin thú vị xung quanh ipo là gì. Mong rằng chúng ta sẽ còn gặp lại nhau trong những bài viết tiếp theo

Scroll to Top